Brabant wil legale vergunningen intrekken, ZLTO ziedend

De provincie Noord-Brabant heeft de betrokken ondernemers laten weten voornemens te zijn hun natuurvergunningen in te trekken. Aanleiding is een handhavings- en intrekkingsprocedure die milieuorganisatie Mobilisation for the Environment (MOB) heeft aangespannen. De bedrijven die vlakbij Nature2000-gebieden zitten, waren op verzoek van de rechter met de provincie in gesprek over aanvullende maatregelen om hun stikstofemissie verder te verlagen.
De intrekkingsprocedure start uiterlijk 1 oktober 2026 met een ontwerpbesluit. Gedeputeerde Saskia Boelema: "Wij realiseren ons dat dit een ingrijpend besluit is voor de betrokken ondernemers. Tegelijkertijd hebben wij als overheid de verantwoordelijkheid om rechterlijke uitspraken uit te voeren en te handelen binnen de wettelijke kaders die voor ons gelden." Ondernemers mogen 15 procent van de stikstofemissie overhouden voor het uitvoeren van activiteiten zonder het houden van landbouwhuisdieren. 

Anelique Huijben (ZLT)): "Ook na het laten zakken van de eerste emoties kan ik geen andere conclusie trekken."

Onevenredig hard getroffen
Volgens ZLTO-bestuurder Angelique Huijben dreigt de provincie daarmee ondernemers die beschikken over rechtsgeldige vergunningen onevenredig hard te treffen. "Ook na het laten zakken van de eerste emoties kan ik geen andere conclusie trekken dan dat hier moedwillig ondernemers die rechtsgeldige vergunningen hebben in hun bestaan én hun gezinnen emotioneel zwaar geraakt dreigen te worden. Dit zou tot een sociaal drama leiden." Huijben noemt het bovendien verbijsterend dat ondernemers van ambtenaren al te horen zouden hebben gekregen dat het binnenkort einde oefening is voor hun bedrijf, terwijl Gedeputeerde Staten nog geen bestuurlijk besluit hebben genomen.

Voor niets gesprekken gevoerd
De vijf pluimveehouders werkten de afgelopen periode, in overleg met provincie en MOB, aan plannen om de emissies op hun bedrijven verder terug te dringen. Volgens ZLTO dreigt dat traject nu zinloos te zijn geworden. "Deze ondernemers waren in opdracht van de rechter in gesprek met de provincie om een plan te maken hoe ze hun emissies verder zouden kunnen verminderen. Die exercitie lijkt nu een wassen neus." Daarnaast verwijt ZLTO de provincie met twee maten te meten. De organisatie wijst daarbij op de Amercentrale en Eindhoven Airport, die volgens haar wel op bestaande vergunningen kunnen blijven opereren.

Aansluiten bij kabinetsbeleid
ZLTO plaatst het provinciale voornemen ook in het licht van de recente stikstofbrief van landbouwminister Jaimi van Essen. Volgens de belangenorganisatie staat daarin juist dat handhavings- en intrekkingsverzoeken onder voorwaarden kunnen worden afgewezen wanneer ondernemers werken aan emissiereductie. Volgens ZLTO staat het Brabantse voornemen daarmee haaks op de landelijke koers en op het zogenoemde bouwstenendocument dat de provincie zelf via het Interprovinciaal Overleg (IPO) heeft onderschreven.

Extra Statenvergadering gevraagd
Ook binnen Provinciale Staten is de onrust groot. BBB Brabant heeft samen met 50PLUS, JA21, CU-SGP en CDA een verzoek ingediend voor een extra Statenvergadering. Volgens de partijen brengt de voorgenomen intrekking van de vergunningen de bestaanszekerheid van de betrokken bedrijven direct in gevaar en kan het besluit verstrekkende gevolgen hebben voor andere ondernemers. Zij vrezen dat een precedent ontstaat waarbij andere rechtsgeldige vergunningen ter discussie kunnen komen te staan.
In hun verzoek stellen de fracties dat de provincie ondernemers juist had gevraagd mee te denken over oplossingen, maar nu alsnog kiest voor intrekking van de vergunningen. Ook vinden zij dat Provinciale Staten vooraf onvoldoende zijn geïnformeerd. De partijen willen Gedeputeerde Staten zo snel mogelijk publiekelijk bevragen over de gevolgde procedure, de gemaakte afwegingen en de mogelijke gevolgen voor andere vergunninghouders.

Vertrouwen in overheid verder onder druk
Volgens zowel ZLTO als de indienende Statenfracties staat meer op het spel dan alleen de toekomst van vijf pluimveebedrijven. Zij vrezen dat het intrekken van onherroepelijke natuurvergunningen het vertrouwen van ondernemers in de overheid verder onder druk zet. ZLTO roept de provincie daarom op het overleg met de betrokken ondernemers voort te zetten en de ingediende plannen voor emissiereductie serieus te beoordelen. De belangenorganisatie wil op korte termijn in gesprek met de verantwoordelijke gedeputeerden om duidelijkheid te krijgen over het verdere verloop van de procedure.