Meer resistentie bij blank dan bij rosé
Bij blankvleeskalveren komen meer antibioticaresistente bacteriën voor dan bij rosékalveren. Dat blijkt uit het nieuwe rapport NethMap One Health 2026. Hoewel het verschil tussen beide groepen de afgelopen jaren kleiner is geworden, blijven de resistentieniveaus bij blankvleeskalveren voor de meeste onderzochte antibiotica hoger.
De onderzoekers volgen de ontwikkeling van antibioticaresistentie onder meer door E. coli-bacteriën te onderzoeken die van nature voorkomen in de darmen van gezonde dieren. Deze bacteriën dienen als graadmeter voor de ontwikkeling van resistentie. Bij vleeskalveren zijn de resistentieniveaus voor de meeste onderzochte antibiotica tussen 2021 en 2025 gestabiliseerd.
Regelmatig resistentie aangetroffen
Bij zowel blankvlees- als rosékalveren wordt regelmatig resistentie aangetroffen tegen ampicilline, tetracycline, sulfamethoxazol, trimethoprim en chlooramfenicol. Het aandeel resistente bacteriën ligt voor deze middelen boven de 10 procent. Resistentie tegen fluorochinolonen, een groep antibiotica die belangrijk is voor de humane geneeskunde, blijft bij vleeskalveren beperkt tot minder dan 5 procent.
De verschillen tussen blankvlees- en rosékalveren komen ook naar voren bij onderzoek naar E. coli-bacteriën die resistent zijn tegen breedspectrumcefalosporinen (ESC). Dit zijn antibiotica die van groot belang zijn voor de behandeling van infecties bij mensen. Bij gericht onderzoek werden deze resistente bacteriën aangetroffen in 39,9 procent van de monsters van blankvleeskalveren. Bij rosékalveren was dit 24,6 procent. Daarmee heeft de kalverhouderij van alle onderzochte veehouderijsectoren het hoogste aandeel positieve monsters.
Antibioticagebruik blijft relatief hoog
Het antibioticagebruik in de Nederlandse kalverhouderij is in 2025 vrijwel gelijk gebleven. Daarmee wijkt de sector af van de algemene ontwikkeling in de veehouderij, waar het gebruik verder daalde. In de totale Nederlandse veehouderij daalde de verkoop van antibiotica in 2025 namelijk met 6,8 procent tot 113 ton. Vergeleken met 2009 is sprake van een afname van 77,2 procent. De sterke daling van de afgelopen vijftien jaar is de laatste jaren wel afgevlakt. Tussen de sectoren bestaan aanzienlijke verschillen. In de varkenshouderij daalde het antibioticagebruik in 2025 met 9,7 procent, terwijl het bij vleeskuikens juist met 24,7 procent toenam. In de rundveehouderij, waaronder de melkveehouderij, blijft het antibioticagebruik laag.
Resistentie in kalfsvlees stabiel
De aanwezigheid van resistente bacteriën bij levende dieren betekent niet automatisch dat deze ook in dezelfde mate op vlees worden aangetroffen. Daarom onderzoeken de onderzoekers ook vleesproducten. In 2025 bleef de aanwezigheid van E. coli-bacteriën die resistent zijn tegen breedspectrumcefalosporinen in rundvlees, kalfsvlees, varkensvlees en kippenvlees over het algemeen stabiel ten opzichte van 2024. De percentages vallen binnen de schommelingen die sinds 2014 worden gezien. Van de onderzochte vleessoorten had kippenvlees met 18,3 procent het hoogste aandeel positieve monsters.
Gebruik kritische antibiotica blijft laag
Een positieve ontwikkeling is dat het gebruik van antibiotica die van groot belang zijn voor de humane geneeskunde in de veehouderij laag blijft. Dat geldt onder meer voor cefalosporinen van de derde en vierde generatie. Ook de verkoop van fluorochinolonen is sterk teruggelopen. Sinds 2011 bedraagt de afname 91 procent. De verkoop van polymyxinen, waaronder colistine, daalde in dezelfde periode met 87 procent.
Lees ook
Meest gelezen
Agenda
-
Er zijn momenteel geen evenementen gepland


